Spider-Man’in, 2000’lerin başından günümüze uzanan sinematik mirası, üç farklı oyuncunun hayat verdiği üç bağımsız evren üzerine kurulu. Her neslin favorisi olan bu süper kahramanın üç farklı evrendeki hâlini özetledik.

1. Evren: Tobey Maguire

Spider-Man (2007), Spider-Man 2 (2004), Spider-Man 3 (2007)

İlk evrende Peter Parker, radyoaktif bir örümcek tarafından ısırıldıktan sonra biyolojik bir değişim geçirir ve ağlarını doğrudan kendi bileklerinden üretir. Ekonomik zorluklarla boğuşan, utangaç ve mahallenin mütevazı çocuğu olan bu kahraman için kilit nokta, amcasının ölümünün ardından benimsediği “Büyük güç, büyük sorumluluk getirir” felsefesidir. İlk evrendeki düşmanlar, hikâyesi çoğunlukla iyi niyetle başlayan ancak kontrolden çıkan; bilimsel deneyler ve yapay zekâ kazaları sonucu zihinsel olarak bozulan trajik karakterlerdir. Green Goblin ve Doctor Octopus gibi isimler doğrudan Peter Parker’ın hayatındaki akıl hocaları veya baba figürleri olduğu için buradaki mücadeleler her zaman derin bir kişisel vicdan ve hayal kırıklığı teması taşır.

2. Evren: Andrew Garfield (2012-2014)

The Amazing Spider-Man (2012), The Amazing Spider-Man 2 (2014)

İkinci evren, çizgi romanlardaki dâhi genç konseptine daha yakındır. Bu Peter Parker, ağlarını vücudundan çıkarmaz;  örümcek tarafından ısırıldıktan sonra zekâsını kullanarak mekanik ağ fırlatıcı cihazlar icat eder. Öncesinde okulda sessiz bir çocukken, özel güçlere sahip olduğunda daha asi, düşmanlarıyla dalga geçen şakacı birine dönüşür. Ailesinin gizemli geçmişini çözerken sevdiği kadını koruyamamanın derin acısını ve suçluluk duygusunu taşır. Bu evrendeki kötülüklerin merkezinde dev genetik şirketi Oscorp yer alır ve klasik bilim insanı anlatısının yerini genetik mühendisliği ile biyolojik mutasyonlar alır. Lizard ve Electro gibi düşmanlar, esasen toplum tarafından dışlanan, yalnız bırakılan veya çaresiz kalan insanlarken biyolojik kazalar sonucu devasa güçlere kavuşarak öfkelerini şehre kusan canavarlara dönüşürler.

3. Evren: Tom Holland (2016-Günümüz)

Spider-Man: Homecoming (2017), Spider-Man: Far From Home (2019), Spider-Man: No Way Home (2021), Spider-Man: Brand New Day (2026)

Üçüncü evren, devasa Marvel Sinematik Evreni’nin (Avengers) bir parçasıdır. Buradaki Spider-Man yalnız çalışmaz; Tony Stark (Iron Man) gibi mentorlara sahiptir. Kendi kostümünü dikmek yerine yapay zekâya, nano teknolojiye ve gelişmiş zırhlara sahip yüksek teknolojili ekipmanlar kullanır. Üçüncü evrende biyolojik mutasyonların yerini askeri ve uzaylı teknolojileri alır; düşmanlar doğaüstü varlıklar değil, Tony Stark’ın (Iron Man) kararları ve sistemin adaletsizliği yüzünden mağdur olmuş insanlardır. Vulture ve Mysterio gibi isimler, kişisel güçlerden ziyade uzaylı teknolojilerini, gelişmiş zırhları, dronları ve hologram illüzyonlarını silaha dönüştürerek Spider-Man’in karşısına çıkar.

Çoklu evrenlerin doğuşu ve kesişim noktası – Spider-Man: No Way Home (2021)

Çoklu Evren (Multiverse) kavramı, bizim yaşadığımız gerçekliğe paralel sonsuz sayıda farklı boyut olduğunu varsayar. Her boyutta aynı kişilerin farklı kararlar alarak yaşadığı alternatif hayatlar vardır. Bu üç ayrı dünya, üçüncü evrendeki Peter Parker’ın gizli kimliğinin tüm dünyaya ifşa olmasıyla kesişir. Çaresiz kalan genç kahraman, Doctor Strange’den herkesin bu gerçeği unutmasını sağlayacak bir büyü yapmasını ister. Ancak büyü sırasındaki bir odak kaybı, evrenler arasındaki sınırları yırtar. Bu yırtılma, diğer paralel evrenlerde “Peter Parker’ın Spider-Man olduğunu bilen” herkesi mevcut evrene çeker. Böylece farklı zaman dilimlerinden gelen iki kıdemli Spider-Man, genç meslektaşlarına rehberlik etmek ve kendi evrenlerinden kopup gelen ikonik düşmanları durdurmak için aynı gerçeklikte omuz omuza verir.

Spider-Man: Brand New Day (2026)

Başrollerinde Tom Holland, Zendaya ve Sadie Sink’in yer aldığı bu yeni Spider-Man filmi izleyenleri iki kutba böldü. Marvel’ın vizyon takvimindeki ertelemeler, Avengers: Doomsday ve yeni Spider-Man projesi arasındaki tüm olay örgüsünü altüst ederek arkasında rafa kaldırılmış onlarca heyecan verici fikir bıraktı. Normal şartlarda Brand New Day filminin Avengers: Doomsday sonrasında vizyona girmesi planlanıyordu fakat Doomsday’in vizyon tarihinin ertelenmesi Spider-Man filminde de bazı değişiklikler meydana getirdi. Biz de bazı teorileri derledik, buyrunuz:

*Senaryonun ilk taslağında Tobey, Andrew ve Tom’un yeniden bir araya geldiği özel bir sahne yer alıyordu. Ancak Doomsday ertelenince zaman çizgisi koptu ve bu buluşma fikrinden tamamen vazgeçildi.

*Daredevil serisinden bildiğimiz Claire Temple karakteri kadroda yer almasına rağmen tıpkı fragmanlarda görünen birçok sahne gibi o da filmin nihai kurgusundan çıkarıldı.

*Marvel’ın tek planı Spider-Man’leri buluşturmak değildi; yeni nesil X-Men evrenine devasa göndermeler yapılması hedefleniyordu. Hatta hayatını mutantları yok etmeye adamış acımasız Leper Queen karakterinin de projeye dâhil edilmesi planlanmıştı.

*Yeni Spider-Man filmi temel olarak iki aksa hizmet edecekti: Venom Evreni ve X-Men Evreni. Ancak yapımcılar son kurguda sadece X-Men bağlantısını koruyup Symbiote tarafını görmezden geldi.

*Orijinal finale göre Spider-Man’in ölmesi gerekiyordu. (Doomsday kadrosunda yer almamasının asıl sebebi buydu).

*Plana göre Spider-Man öldükten sonra Symbiote tarafından diriltilecek ve bu sayede Secret Wars krizine dâhil olacaktı.